Η διαχείριση κρίσεων σε δύσκολους καιρούς είναι το στοίχημα για την εμπέδωση σε βάθος και ανάδειξη μιας ηγετικής προσωπικότητας. Ο τρόπος ωστόσο με τον οποίο θα αντιδράσει μια κυβέρνηση ή ένας οργανισμός στα πρώτα 24ωρα από την έναρξη της κρίσης συναρτά σε μεγάλο βαθμό την εξέλιξη και μετέπειτα τύχη αυτής της κρίσης. Μια καθυστερημένη διαχείριση μπορεί να οδηγήσει σε πλήρη κατάρρευση. Και εδώ η κυβέρνηση τα πήγε εξαιρετικά καλά στην αντιμετώπιση του πρώτου κύματος της πανδημίας.

Γράφει ο Αντώνης Ζαΐρης*

Τα πήγε όμως καλά και για 2 άλλους λόγους. Κατά πρώτον, δεν μίλαγαν πολλοί και πολύ για τη διαχείριση της πανδημίας αλλά κυρίως μίλαγαν οι υγειονομικοί και ελάχιστα έως καθόλου οι πολιτικοί και κατά δεύτερον, οι προσωπικές δηλώσεις του Πρωθυπουργού που χαρακτηρίζονταν από σοφία και ειλικρίνεια.

Στη διαχείριση του 2ου βαρύτερου κύματος της πανδημίας οι δηλώσεις του Πρωθυπουργού εξακολούθησαν να είναι μετριοπαθείς, σοβαρές και υπεύθυνες. Από την άλλη, το στάδιο της ανίχνευσης των πρόδρομων συμπτωμάτων αυτής της δεύτερης κρίσης καθώς και της προετοιμασίας για τη σωστή της διαχείριση εμφάνισαν σημαντική απόκλιση καθώς η καλπάζουσα εκθετικότητα του ιού σε κρούσματα και διασωληνωμένους ήταν εκτός προβλέψεων τόσο των υγειονομικών και πολύ περισσότερο της πολιτικής ηγεσίας. Ως εκ τούτου έπρεπε να γίνει δυναμική διαχείριση μιας ιδιαίτερα δύσκολης κατάστασης που εξελισσόταν ραγδαία.

Σε μια τέτοια λοιπόν κακή συγκυρία τα μεγάλα λόγια περισσεύουν πχ. δεν πρόκειται να γίνει lockdown!! Η ανάπτυξη το 2021 στην μετά covid εποχή θα έχει δυναμική εκτίναξη !! οι διαφορετικές προβλέψεις για την άρση του lockdown !! κα.

H εμπειρία στη συνέχεια του 3ου πανδημικού κύματος κατέδειξε περίτρανα ότι ωφέλιμη, χρηστή, με σωφροσύνη και σύνεση Στρατηγική σε μια τέτοια δύσκολη συγκυρία, είναι η στρατηγική της σιωπής όλων και ο καθορισμός ενός μόνον Υπεύθυνου Επικοινωνίας και Ενημέρωσης της κοινωνίας για την εξέλιξη της κατάστασης, με εργαλείο τη γλώσσα της αλήθειας, καθώς σε διαφορετική περίπτωση είναι βέβαιο ότι θα προκύψει ανεπανόρθωτη ζημιά. Σημειωτέον εδώ ότι ο επικοινωνιακός χειρισμός της όλης κατάστασης στο θέμα του εμβολίου της astra zeneca γέννησε αναπάντητα ερωτηματικά και προκάλεσε τεράστια σύγχυση και διχασμό ανάμεσα στις ίδιες ηλικιακές κατηγορίες Αξίζει ως εκ τούτου και ενόψει του αρχόμενου 4ου κύματος με την εύκολα μεταδιδόμενη μετάλλαξη Δ να θυμηθούμε, πέραν της θετικής επικοινωνιακής στόχευσης στην αναγκαιότητα του εμβολιασμού, και τις τρείς (3) φάσεις αποτελεσματικής αντιμετώπισης μιας Κρίσης που είναι:

α. η φάση του σχεδιασμού που εμπεριέχει τον καθορισμό της ομάδας διαχείρισης κρίσεων, την ανάλυση των αιτιών και την εκπαίδευση της ομάδας στις στρατηγικές διαχείρισης, τον προσδιορισμό ενεργειών δράσης και την επικαιροποίησή τους, τις ασκήσεις ετοιμότητας και τον ορισμό Υπεύθυνου Επικοινωνίας

β. η φάση της αποτελεσματικής εφαρμογής που περιλαμβάνει την ενεργοποίηση της ομάδας και την οργανωμένη υλοποίηση του σχεδίου δράσης με βασικό συστατικό την ευέλικτη προσαρμογή σε νέα δεδομένα, και

γ. η φάση της επανεξέτασης (follow up) που περιέχει τον απολογισμό αποτελεσματικότητας, τις βελτιωτικές προτάσεις και την συνεχή παρακολούθηση της κατάστασης

Σε γενικές γραμμές στη διαχείριση μιας Κρίσης υπάρχει ένα τρίπτυχο που βοηθά στην επιτυχή έκβαση των κρίσιμων γεγονότων:

  • η αξιοποίηση στελεχιακού δυναμικού που διαθέτει το χάρισμα της επικοινωνίας, της δημιουργικότητας , της ευελιξίας και ψύχραιμης στάσης απέναντι στα γεγονότα
  • οι γνώσεις σχεδιασμού, προγραμματισμού, οργάνωσης, κατανόησης προτεραιοτήτων και χρονοδιαγραμμάτων, καθώς επίσης στρατηγικής, στοχοθέτησης και εναλλακτικών σεναρίων,
  • οι τεχνικές δράσης που σημαίνει συγκρότηση ομάδας, δημιουργία σεναρίων, υλοποίηση στρατηγικής, διορθωτικές κινήσεις και επικοινωνιακή εκπροσώπηση.

Ένας μεγάλος Ινδός πνευματικός δάσκαλος ο Σινάτρα Γκαουτάμα είπε: « Το μεγαλύτερο δώρο είναι η υγεία, ο μεγαλύτερος πλούτος η ικανοποίηση και η καλύτερη σχέση η πίστη». Στους καιρούς μας η υγεία είναι η απόλυτη προτεραιότητα, η πίστη στην αξία του ανθρώπου θα ενισχύσει την ενσυναίσθηση και το αίσθημα συλλογικής υπευθυνότητας απέναντι στους τρίτους και αυτό είναι που σημαίνει πραγματική ικανοποίηση.

*Αντώνης Ζαΐρης, Αναπληρωτής Αντιπρόεδρος ΣΕΛΠΕ, Επικ. Καθηγητής Διοίκησης Επιχειρήσεων Πανεπιστημίου Νεάπολις, Πάφος.